Schenkbelasting (Registratiebelasting)

Schenkbelastingen (schenkingsrechten) zijn de belastingen die u moet betalen als u:

  • een onroerend goed aan iemand schenkt
  • de schenking van een roerend goed laat registreren

Onroerende goederen

Als u onroerende goederen (zoals een huis, een appartement of bouwgrond) wilt schenken, dan moet u een notaris inschakelen. U betaalt ook schenkbelasting.

Als de schenker van een onroerend goed overlijdt binnen de drie jaar na de schenking dan wordt de waarde van het geschonken onroerend goed alsnog bij de nalatenschap van de schenker gevoegd.

Roerende goederen

Als u roerende goederen (zoals meubelen, geld, juwelen, kasbons, aandelen of schilderijen) wilt schenken, dan kan u kiezen of u de schenking laat registreren of niet.

  • U laat de schenking niet registreren. Bij een handgift of bij een onrechtstreekse schenking zoals een bankgift (een overschrijving van geld) betaalt u geen schenkingsrechten. Maar pas op: als de schenker binnen drie jaar na de schenking overlijdt, wordt de schenking bij de nalatenschap geteld. Daardoor moeten er erfbelastingen op worden betaald, en die zijn hoger dan de schenkbelastingen.
  • U laat de schenking wel registreren. U betaalt schenkbelasting, maar dat brengt ook enkele voordelen mee.
    • De schenking kan niet meer betwist worden door derden. Want u hebt een bewijs van schenking. Daarmee kunt u, tegenover bijvoorbeeld familieleden die uw eigendomsrecht betwisten, bewijzen dat het geschonken goed van u is. Bovendien kunt u de fiscus aantonen met welke middelen u een belangrijke aankoop hebt gefinancierd, om een hogere raming van de belastbare inkomsten te vermijden.
    • De schenking kan niet meer bij de nalatenschap worden gevoegd, ook niet als de schenker binnen drie jaar na de schenking overlijdt. U hoeft dus zeker niet de hogere tarieven van de erfbelastingen te betalen.

Voorwaarden

De Vlaamse schenkbelasting is van toepassing als:

  • de rijksinwoner/schenker tijdens de vijf jaren die aan de schenking voorafgaan, zijn fiscale woonplaats het langst in het Vlaams Gewest had gevestigd, ongeacht de ligging van het onroerend goed in België
  • de niet-rijksinwoner-schenker een onroerend goed schenkt dat in het Vlaamse Gewest ligt
  • de niet-rijksinwoner-schenker een roerend goed schenkt:
    • aan een rijksinwoner die, tijdens de vijf jaren die aan de schenking voorafgaan, zijn fiscale woonplaats het langst in het Vlaamse Gewest had gevestigd
    • aan een niet-rijksinwoner, en als het kantoor waar de akte of het geschrift ter registratie wordt aangeboden, in het Vlaamse Gewest ligt.

Ook als u vrijwillig een onderhandse akte aanbiedt ter registratie in het Vlaamse Gewest moet u schenkbelastingen betalen.

Rijksinwoner en fiscale woonplaats

U wordt als rijksinwoner van België beschouwd, als uw werkelijke woonplaats een Belgische gemeente is, ook al hebt u een andere nationaliteit en is uw wettelijke domicilie in een ander land.

De fiscale woonplaats is de gemeente waar u uw belastingen aangeeft.

Procedure

Schenking van onroerende goederen

Een schenking van onroerende goederen moet via een notariële akte gebeuren en moet dus ook worden geregistreerd.

Schenking van roerende goederen

Bij een schenking van roerende goederen is de registratie niet verplicht. U heeft de keuze tussen een handgift of bankgift en een geregistreerde schenking.

Handgift of bankgift

Bij de overhandiging van een roerend goed, zoals bijvoorbeeld een geldsom (= handgift), of bij een overschrijving van geld (= bankgift) betaalt u geen schenkbelasting.

Wanneer de schenker echter binnen de drie jaar na de schenking overlijdt, wordt de waarde van deze schenking bij het actief van de nalatenschap geteld en betaalt u hierop wel erfbelasting die hoger ligt dan de schenkbelasting.

Geregistreerde schenking van roerende goederen

De akte van een schenking van roerende goederen hoeft niet door een notaris te worden opgemaakt. De schenker en de begunstigde(n) kunnen een onderhandse akte van schenking opmaken en deze zelf ter registratie aanbieden op een plaatselijk belastingkantoor van de FOD Financiën.
Na het registreren van de akte bezorgt de FOD Financiën een afschrift van de akte aan de Vlaamse Belastingdienst die de akte analyseert en de verschuldigde schenkbelasting berekent.

Aanslagbiljet

Na de berekening van schenkbelasting verstuurt de Vlaamse Belastingdienst een aanslagbiljet naar de begunstigde (begiftigde) van de schenking.

Bedrag

Voor de schenking van roerende goederen geldt in het Vlaams Gewest een vlak tarief:

  • 3% voor schenkingen:
    • in rechte lijn (kinderen en kleinkinderen) of gelijkgesteld (stiefkinderen, zorgkinderen)
    • tussen echtgenoten
    • en tussen samenwonenden
  • 7% voor schenkingen aan andere personen (broers, zussen, nichten, neven, niet-familie).

Het tarief van de schenkbelasting voor onroerende goederen wordt bepaald door:

  • zowel de band die de schenker heeft met de begiftigde
  • als de grootte van de schenking.

In sommige gevallen kunt u genieten van een vermindering of vrijstelling van de schenkbelasting:

Meer informatie over mogelijke verminderingen en vrijstellingen leest u op het belastingportaal.

Uitzonderingen

Als een schenking binnen drie jaar gevolgd wordt door een nieuwe schenking tussen dezelfde partijen, dan worden beide schenkingen samengeteld om het (hogere) tarief te bepalen. Uiteraard wordt de eerste schenking niet opnieuw belast.

Regelgeving

Sinds 2002 is de schenkbelasting (het schenkingsrecht) een Vlaamse belasting. Het Vlaamse Gewest kan dus de heffingsgrondslag, tarieven, vrijstellingen en verminderingen veranderen, waardoor er verschillende regels van toepassing zijn in de verschillende gewesten.

Sinds 1 januari 2015 int Vlaanderen ook zelf de Vlaamse schenkingsbelastingen.