© De Vlaamse Waterweg nv

De Europese richtlijn voor beroepskwalificaties in de binnenvaart (EU/2017/2397) trad begin dit jaar in werking en werd omgezet in Vlaamse regelgeving die op maandag 19 september inging. Deze richtlijn zorgt voor harmonisering van opleidingen, examinering van de competenties en heeft als doel het verbeteren van de Europese arbeidsmobiliteit. Deze omzetting betekende voor Vlaanderen ook het einde van de bestaande verkorte opleidingen. Tot dit jaar kon je in Vlaanderen matroos worden na een cursus van vier maanden en een praktijkexamen. Met de nieuwe richtlijn moet je voortaan minstens 9 maanden en 90 vaardagen tellen. De binnenvaartsector vreesde echter dat personen die zich professioneel willen heroriënteren en/of schoolverlaters zonder diploma en beperkte werkervaring voortaan moeilijker aan de slag zullen kunnen in de binnenvaart.

Lydia Peeters, Vlaams Minister van Mobiliteit en Openbare Werken: “We nemen de bezorgdheden van de Vlaamse binnenvaartsector ter harte. Daarom hebben we een werkgroep opgericht om een structurele oplossing te zoeken voor het tekort aan kwalitatieve instroom in de binnenvaart. Vandaag kan ik trots meedelen dat we een gedragen oplossing hebben voor de zijinstroom, in samenwerking met alle betrokken stakeholders.” Het tekort van kwalitatieve instroom in de binnenvaart gaat natuurlijk verder dan de zijinstroom alleen. Lydia Peeters: “Daarom werken we in de werkgroep aan de oprichting van een graduaatsopleiding schipper/binnenvaartondernemer en de verdere uitrol van de basisopleiding veiligheid voor deksmannen.”

Toelatingscriteria

Een werkgroep onder leiding van het Departement Mobiliteit en Openbare Werken (MOW) legde de toelatingscriteria voor de verkorte opleiding zijinstroom vast. De werkgroep bevat vertegenwoordigers van de binnenvaartsector, werkgevers, vakbonden, onderwijsinstellingen, VDAB en medewerkers van de ministers bevoegd voor Mobiliteit, Onderwijs en Werk.

Dit zijn de toelatingscriteria voor de verkorte opleiding zijinstroom:

  • Een beroepsopleiding van 3 jaar
    De kandidaat moet kunnen aantonen gedurende drie jaar een opleiding gevolgd te hebben.
    Het behalen van een diploma is geen voorwaarde. Studenten uit het ASO komen in aanmerking, net als mensen die beroepsopleidingen bij de VDAB of Syntra gevolgd hebben. De VDAB zal het goedgekeurd opleidingsprogramma voor matroos erkennen als werkzoekendenopleiding.
  • 5 jaar werkervaring
    De kandidaat moet kunnen aantonen vijf jaar gewerkt te hebben. Personen met werkervaring in België kunnen die werkervaring aantonen via www.mycareer.be ((opent in nieuw venster)). Personen met een volledige of gedeeltelijke werkervaring in het buitenland vragen de toelating aan DMOW met een motivatiebrief en vertaalde documenten die de werkervaring staven.
  • 500 vaardagen op een zeeschip
    De kandidaat moet beschikken over minstens 500 dagen werkervaring op een zeeschip als lid van de dekbemanning,

Om de Vlaamse beroepskwalificaties af te stemmen op de nieuwe Europese richtlijn werden ook de beroepskwalificaties ‘matroos’ en ‘stuurman’ integraal herzien én goedgekeurd. Daarnaast is er een derde beroepskwalificatie ‘aspirant-stuurman’ geïntroduceerd. Deze werd op 2 september goedgekeurd door de Vlaamse Regering.

Goedkeuring opleidingsprogramma’s via Departement MOW

Potentiële opleidingsverstrekkers hebben nu duidelijkheid over de toelatingsvoorwaarden en kunnen de nodige voorbereidingen treffen voor de opmaak van opleidingen. Opleidingsprogramma’s dienen voorgelegd te worden aan het Departement Mobiliteit en Openbare Werken om tot een goedgekeurd opleidingsprogramma (GOP) voor matroos te komen.