Impact van de geopolitieke situatie op overheidsopdrachten
Het conflict in het Midden-Oosten kan een impact hebben op overheidsopdrachten. De energieprijzen stijgen nu al, stijgende prijzen en bevoorradingsproblemen van grondstoffen en materialen of andere hinder volgen mogelijk nog.
Onvoorzienbare omstandigheid
Deze gevolgen kunnen voor opdrachtnemers een onvoorzienbare omstandigheid zijn, die redelijkerwijs niet voorzienbaar was bij de indiening van de offerte, die niet kon worden ontweken en waarvan de gevolgen niet konden worden verholpen ook al heeft de opdrachtnemer al het nodige daartoe gedaan.
In dat geval kan de opdrachtnemer bij de aanbestedende overheid een verzoek indienen waarin hij aantoont dat deze onvoorzienbare omstandigheden het contractueel evenwicht van de opdracht in zijn nadeel ontwrichten en een herziening van de opdracht noodzakelijk maken. Deze herziening kan bestaan uit een verlenging van de uitvoeringstermijn of, wanneer er sprake is van een zeer belangrijk nadeel, een andere vorm van herziening of de verbreking van de opdracht.
De opdrachtdocumenten van de overheidsopdracht bevatten mogelijk specifieke herzieningsclausules, die deze situatie regelen. Bij afwezigheid daarvan gelden de artikels 38/9 en 38/13 t.e.m. 38/16 KB Uitvoering.
Wat nu al doen?
- Stap 1
Meldingsplicht van de opdrachtnemer
De opdrachtnemer moet allereerst voldoen aan zijn meldingsplicht uit de artikels 38/14 en 38/15. Zo moet hij de omstandigheden waarop hij zich baseert, schriftelijk melden aan de overheid binnen de dertig dagen ofwel nadat ze zich hebben voorgedaan ofwel na de datum waarop de opdrachtnemer of de aanbesteder ze normaal had moeten kennen. Hij moet daarbij bondig de invloed van de ingeroepen feiten of omstandigheden op het verloop en de kostprijs van de opdracht meedelen.
Een verzoek tot herziening met een becijferde rechtvaardiging kan nadien worden ingediend binnen de termijnen voorgeschreven in artikel 38/16 KB Uitvoering.
Deze termijnen zijn:- vóór het verstrijken van de uitvoeringstermijn of looptijd van de opdracht voor een verzoek tot termijnverlenging of verbreking;
- uiterlijk 90 dagen na de voorlopige oplevering of na het verstrijken van de waarborgtermijn voor een verzoek tot andere herziening.
Uiteraard moet de opdrachtnemer daarbij aantonen dat effectief is voldaan aan de voorwaarden van artikel 38/9 KB Uitvoering.
- Stap 2
Ontvangstmelding door aanbesteder
Bij ontvangst van dergelijke melding van een opdrachtnemer, stuurt de aanbesteder bij voorkeur een ontvangstmelding (zie de modelbrief). Deze ontvangstmelding is enkel een kennisname van de melding van de situatie, ze is geen aanvaarding van de inhoud van de melding noch van de vermelde elementen.
Elk verzoek tot herziening zal later concreet worden beoordeeld op basis van de elementen die eigen zijn aan de opdracht zelf, nadat de becijferde rechtvaardiging van het verzoek werd ingediend.
Schadebeperkingsplicht van opdrachtnemer
Hierbij herinneren we aan de schadebeperkingsplicht die de opdrachtnemers hebben. Zij moeten de schade zoveel als mogelijk beperken. Schade waarvan de opdrachtnemer niet kan aantonen dat ze niet te vermijden was, kan niet voor herziening in aanmerking komen.
Geen eenzijdige prijswijziging door opdrachtnemer
In geen geval kan een opdrachtnemer eenzijdig zijn (eenheids)prijzen verhogen. De toepassing van de prijsherzieningsclausule(s) uit de opdrachtdocumenten blijft wel mogelijk.