---
title: "Metadata over omvang in ecosystemen"
date: 2026-05-21T10:00:00+01:00
bibliography: ../references.bib
link-citations: TRUE
thema:  
  - Ecosystemen
  - Ruimte
keywords:
  - ecosysteemrekening
  - ecosystem accounting
  - natural capital accounting
  - landgebruiksverandering
lang: nl
tab: metadata
verantwoordelijke:
  - Wouter Van Reeth <wouter.vanreeth@inbo.be>
output: html_document
---

## Technische informatie

```{r setup, include=FALSE}
library(knitr)
opts_chunk$set(echo = FALSE, message = FALSE, warning = FALSE)
library(git2rdata)
```

```{r databereik}
databereik <- paste(range(read_vc("omvang_ecosystemen")$Jaar),
                    collapse = "-")
```

- **Periodiciteit**: driejaarlijks
- **Volgende update**: november 2026
- **Databereik**: `2016-2022, vanaf november 2026 is ook 2025 beschikbaar.

## Databron

-   **Producent**: Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO)
-   **Dataset**: Ecosysteemkaart (versie 1.3, maart 2026) [@VanReethEtAl2026].
-   **Gegevensinzameling**: De ecosysteemkaart wordt opgesteld op basis van het Landgebruiksbestand Vlaanderen [@poelmans_landgebruik_2022], de Biologische Waarderingskaart, de Jaarlijkse Bodemafdekkingskaart, de Landbouwgebruikspercelenkaart, de Vlaamse Hydrografische Atlas en de Watervlakkenkaart.

## Berekeningswijze

De gebruikte data en analysemethode zijn beschreven in [@VanReethEtAl2026].

## Opmerkingen bij de gegevenskwaliteit en betrouwbaarheid

Een validatie van de ecosysteemkaarten van 2016, 2019 en 2022 is voorzien tegen 2027.
In afwachting van die validatie moeten de geregistreerde ecosysteemveranderingen met de nodige voorzichtigheid worden geïnterpreteerd.

Zo zijn de omvang van bos en bosgebieden en van graslanden deels gebaseerd op de interpretatie van lucht- en satellietfoto's (remote sensing).
Door het effect van overhangende kruinen wordt de bosoppervlakte enigszins overschat ten nadele van andere ecosystemen.

Verder worden ecosysteemveranderingen overschat door een combinatie van onnauwkeurigheden [@VanReethStevens2020].
Door kleine verschillen in de aanvliegroute bij het maken van luchtfoto's, kunnen bosranden op beelden van verschillende jaren licht verschuiven.
Daardoor lijkt het alsof een 10x10-meter pixel in het ene jaar 'grasland' is en in het andere 'bos', terwijl er op het terrein niets veranderde.
Verder worden in periodes van lange droogte verdorde graslanden door beeldverwerkingsalgoritmes niet altijd herkend als 'grasland'.
De toename van rivieren en kanalen met 10% (1800 ha) tussen 2016 en 2019 is veeleer te wijten aan een verbetering van de basisdata in 2019, dan aan een reële verandering op het terrein.

Informatie over de toename of het herstel van halfnatuurlijke terrestrische ecosystemen zoals heide, wetlands in het binnenland en kustduinen, wordt vertekend door het tijdstip waarin gebieden werden bezocht voor tereinobservatie.
Wanneer bijvoorbeeld een toename van heide of moeras wordt geregistreerd tijdens een terreinbezoek tussen 2019 en 2022, kan de ecosysteemverandering op het terrein al van voor 2019 dateren.
Dergelijke ecosysteemveranderingen worden dus soms met enige vertraging zichtbaar in de kaarten en in de daarvan afgeleide ecosysteemrekeningen en indicatoren.

## Download

```{r child = "../../template/download_tabel.Rmd"}
```

```{r tsv-tabel, results = "asis"}
download_tabel(
  rmd = "omvang_ecosystemen.Rmd",
  tsv = c(omvang_ecosystemen = "Omvang van ecosystemen",
          flow_ecosystemen = "Omvorming van ecosystemen"),
  rel_path = file.path("..", "omvang_ecosystemen")
)
```

## Referenties