Certus beste van de klas


In Europa bestaan verschillende kwaliteitslabels en bijhorende lastenboeken voor varkensvlees. Dit maakt de internationale handel er niet eenvoudiger op. Het onafhankelijke Nederlandse onderzoeksbureau ISA (International Supplier Auditing bv) voerde in 2003 een studie uit om de lastenboeken van QS (Duitsland), IKB/PVE (Nederland), Danske Slagterier (Denemarken) en Certus (België) te vergelijken. Ook op het vlak van traceerbaarheid werd een vergelijkende studie gemaakt. Hierbij kwam Certus als beste uit de test. Dit Belgische kwaliteitssysteem, dat intussen 10% van de varkensproductie vertegenwoordigt, was het enige systeem dat de levensloop van het vlees nauwgezet en snel kon reconstrueren vanaf het verkooppunt tot bij de mengvoederleverancier.

VERGELIJKEND ONDERZOEK
Voor het onderzoek kocht ISA van elk kwaliteitslabel willekeurig twee producten in het verkooppunt. Elke systeemverantwoordelijke ontving de lotcodes die vermeld werden op de verpakking en kreeg dezelfde vragen te beantwoorden. ISA kon op basis van de antwoorden van elke verantwoordelijke nagaan hoe ver in de keten traceerbaarheid gegarandeerd werd. Het Certus-systeem kon op alle vragen de meest gedetailleerde informatie geven over de aangekochte producten. Tijdens het onderzoek konden snel het slachthuis, de uitsnijderij en de 3 varkenshouders teruggevonden worden, alsook de lotcodes van het geleverde diervoeder.

SUCCESFACTOREN VAN CERTUS
De reden van het goede rapport ligt in de efficiëntie van het traceerbaarheidssysteem, waarbij elke schakel van de keten een verplichte registratie kent. Zo krijgt elk dier bij het verlaten van het varkensbedrijf steeds het bedrijfsnummer met Certus-logo op beide flanken, zodat ook in het slachthuis een duidelijk visueel onderscheid gemaakt kan worden tussen Certuskarkassen en niet-Certuskarkassen.

Om de traceerbaarheid te waarborgen moeten de Certus-varkens of het vlees verder in de keten altijd vergezeld gaan van specifieke Certus-traceerbaarheidsdocumenten.

Met dit traceringsysteem is precies te achterhalen waar de varkens werden gekweekt, welk voeder ze aten, wanneer ze werden geslacht en waar het vlees vandaan komt. Op basis van deze gegevens is het mogelijk om bij een vastgestelde overtreding onmiddellijk de oorsprong ervan op te sporen.

Opvallend is dat binnen Certus een beperking van de lotgrootte ingebouwd werd, zodat men kan retraceren tot een beperkt aantal varkensbedrijven. Zo mag 1 lot slechts karkassen bevatten van maximaal 10 varkensbedrijven en mogen er op niveau van de uitsnijderij geen loten samengevoegd worden. In het kader van een eventuele crisis is het immers van groot belang om terug te kunnen gaan tot op een gering aantal bedrijven om de schade te beperken.

Verder scoorde Certus vooral op gebied van informatie over het voeder opvallend beter dan de andere labels. De voederleverancier en zelfs de lotcode van het geleverde mengvoeder konden relatief snel achterhaald worden.
Alles wordt streng gecontroleerd en Certus heeft ook de nodige sancties ingebouwd wanneer de traceerbaarheid niet gerespecteerd wordt. De gegevens worden bovendien in een centrale databank beheerd, wat een snelle naspeuring en een snelle ingreep mogelijk maakt.

ONDERZOEK IN OPDRACHT VAN EUROPEAN MEAT ALLIANCE
In de Duitse handel worden nu al producten met een Q&S-label (Qualität und Sicherheit) verkocht, maar de eigen Duitse productie van Q&S-varkensvlees kan niet aan de potentiële vraag voldoen. De Duitse handel is daarom vragende partij om de belangrijkste buitenlandse leveranciers van varkensvlees en hun kwaliteitssystemen te laten erkennen als Q&S-waardig. Begin 2003 werd in Duitsland de overleggroep EMA (European Meat Alliance) opgestart om de bestaande systemen te harmoniseren. Naast België maakt ook Nederland en Denemarken deel uit van dit overlegorgaan, dat aan ISA de opdracht gaf voor het vergelijkende onderzoek.

NAAR EEN EUROPEES BASISKWALITEITSYSTEEM VOOR VARKENSVLEES
De overleggroep wil na deze vergelijkende studie werk maken van een Europees basiskwaliteitssysteem met als doel: veilig voedsel op transparante wijze geproduceerd.
Dit steunt op de volgende pijlers:
- gemeenschappelijke standaards
- efficiënte controles en betrouwbare controlesystematiek
- naspeurbaarheid, gepaard met het uitwerken van een open en efficiënt communicatie- en waarschuwingssysteem tussen de partners van de deelnemende systemen
De doelstelling van dit gemeenschappelijke kwaliteitssysteem is dubbele verificatie en onnodige auditkosten te vermijden gezien de vele overlappingen tussen de verschillende kwaliteitssystemen.

CERTUS INVESTEERT VERDER IN TRACEERBAARHEID
Certus wil op gebied van traceerbaarheid nog een stapje verder gaan.
Belpork, de beheerder van het label, besliste in 2003 om dit systeem nog verder te moderniseren door gebruik te maken van moderne informaticatoepassingen.
Zo wil men de papieren stroom van traceerbaarheidsdocumenten digitaliseren in een centrale online-databank. Via een interface kan een elektronische informatiedoorstroming naar de partners in de keten gerealiseerd worden.
Dit systeem stelt slachthuizen en uitsnijderijen in staat certificaten en leveringsbonnen elektronisch op te maken en vervolgens toe te kennen aan een klant of ter plaatse af te drukken. De systeembeheerders op hun beurt kunnen online de certificaten en leveringsbonnen raadplegen in de centrale databank, zodat ze in een mum van tijd alle puzzelstukjes bij elkaar kunnen brengen. In de loop van 2004 wordt een pilootproject uitgewerkt om de databank in praktijk uit te testen. Het online beheren zal vanaf 2005 volledig operationeel zijn.

Download documenten