Laatste wilsbeschikking: de keuze voor crematie of begraving

U kan zelf bepalen wat er met uw lichaam gebeurt na uw overlijden. Die keuze kan u laten vastleggen in de laatste wilsbeschikking, een document dat u kan opvragen bij de Dienst Bevolking in uw gemeente.

In de laatste wilsbeschikking kan u aangeven

  • of u opteert voor een traditionele begrafenis of een crematie
  • volgens welke levensbeschouwing de eventuele uitvaartplechtigheid moet worden gehouden
  • in welke gemeente uw laatste rustplaats zal zijn (enkel in het Vlaams Gewest)
  • en of u een uitvaartcontract heeft.

Bij elk overlijden gaat de gemeente na of de overledene een laatste wilsbeschikking heeft laten registreren. Als dat het geval is, gaat de gemeente na of de nabestaanden de wens van de overledene respecteren.

Procedure

Hoe kan ik een laatste wilsbeschikking laten opstellen?

U geeft een gehandtekende en gedateerde verklaring af bij de Dienst Bevolking. Deze verklaring wordt geregistreerd in het bevolkingsregister en u krijgt een ontvangstbewijs mee.

Veel gemeenten hebben een invulformulier beschikbaar op hun website. Een voorbeeld van laatste wilsbeschikking vindt u op de website van het Agentschap voor Binnenlands Bestuur. Contacteer uw gemeente voor meer informatie.

Wat zijn de wettelijke mogelijkheden na een overlijden?

U kan kiezen voor begraving of crematie. U kan aangeven of de crematie gevolgd wordt door:

  • begraving van de assen binnen een begraafplaats
  • bijzetting van de assen in een urnenmuur (columbarium)
  • verstrooiing van de assen:
    • in een strooiweide op een begraafplaats
    • in de Belgische territoriale zee 
  • begraving of verstrooiing van de assen buiten de begraafplaats, met uitzondering van het openbaar domein (dit kan enkel wanneer de overledene dit schriftelijk heeft bepaald of op verzoek van de ouders of voogd van een minderjarige)
  • bewaring op een andere plaats dan de begraafplaats.

Hoe kan ik het ritueel voor de uitvaartplechtigheid bepalen?

In de laatste wilsbeschikking kan u het ritueel van de plechtigheid laten opnemen:

  • geen ritueel
  • Katholieke godsdienst
  • Protestantse godsdienst
  • Anglicaanse godsdienst
  • Orthodoxe godsdienst
  • Joodse godsdienst
  • Islamitische godsdienst
  • vrijzinnige levensovertuiging
  • neutraal filosofische overtuiging.

Kunnen er nog wijzigingen worden gemaakt eenmaal ik mijn laatste wilsbeschikking heb ingediend?

Het is steeds mogelijk om zelf wijzigingen aan uw laatste wilsbeschikking in te dienen via een nieuwe aanvraag bij de Dienst Bevolking. Uw nabestaanden kunnen echter niets veranderen aan de wilsbeschikking en moeten uw laatste wil nakomen.

Mogen de nabestaanden na crematie de assen van een overledene zelf bijhouden?

De nabestaanden kunnen de assen ook bewaren. Maar bij het einde van deze bewaring moeten de assen worden:

  • uitgestrooid
  • begraven
  • ofwel bijgezet in een urnenmuur op de begraafplaats.

Wetgeving

Decreet van 16 januari 2004 op de begraafplaatsen en de lijkbezorging.