Vluchtelingen uit Oekraïne met statuut van tijdelijke bescherming vrijgesteld voor het aanvragen van een beroepskaart

Vanaf 20 augustus 2022 zijn vluchtelingen uit Oekraïne met het statuut van tijdelijke bescherming vrijgesteld van de beroepskaart om in België als zelfstandige te werken. Dit gebeurt op basis van het KB van 30 juli 2022 ((opent in nieuw venster)) zoals gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 10 augustus 2022.

Voor de registratie om als zelfstandige in Vlaanderen te kunnen starten (inclusief aanvragen van ondernemingsnummer, aansluiting bij een sociaal verzekeringsfonds, etc.) verwijzen we graag naar één van de erkende ondernemingsloketten ((opent in nieuw venster)).

Kies waar u zich wilt vestigen

Kies waar u zich als zelfstandige wilt vestigen in België. Uw keuze bepaalt of uw aanvraag behandeld wordt door het Vlaamse, het Waalse of het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Als u geen vestiging opent, bepaalt u waar de zelfstandige activiteiten uitgevoerd worden.

Controleer of u in aanmerking komt voor een vrijstelling

Wilt u als buitenlander een zelfstandige activiteit uitoefenen in België? Dan moet u een beroepskaart aanvragen, tenzij u daarvoor een vrijstelling krijgt.

Bent u vrijgesteld van de beroepskaart? Dan hoeft u geen verdere stappen te ondernemen. Het departement Werk en Sociale economie maakt geen specifiek document op voor een vrijstelling. Deze vrijstelling volgt uit een feitelijke situatie en moet u indien nodig aantonen aan de hand van bijvoorbeeld een specifiek verblijfsdocument.

Belangrijk: als u vrijgesteld bent van de beroepskaart, moet u in sommige gevallen wel een Limosa-aangifte ((opent in nieuw venster)) doen via het digitale loket van de federale overheid, meer bepaald als uw zelfstandige activiteit kadert in één van de drie risicosectoren, zijnde de vleesindustrie, bouwsector en schoonmaakindustrie.

Volg het stappenplan om uw aanvraag in te dienen

  • Stap 1

    Bij elke eerste aanvraag van een beroepskaart hebt u de volgende documenten nodig:

    • kopie van uw buitenlandse identiteitskaart of uw internationaal paspoort
    • kopie van uw geldige Belgische verblijfsvergunning indien u zich op Belgisch grondgebied bevindt. Dit moet 1 van de volgende documenten zijn:
      • bewijs van inschrijving in het vreemdelingenregister (= elektronische verblijfskaart type A)
      • Europese blauwe kaart (= elektronische verblijfskaart type H)
      • enkel voor langdurig ingezetenen in een ander EU-land: de aankomstverklaring (= bijlage 3)
      • bijzondere identiteitskaart voor diplomatiek personeel. We raden aan, alvorens een beroepskaart aan te vragen, na te gaan bij het Protocol (FOD Buitenlandse Zaken) of uw diplomatieke identiteitskaart zal worden ingetrokken bij een eventuele toekenning van de beroepskaart.
      (Het attest van immatriculatie kan in deze context niet langer beschouwd worden als een wettig verblijf voor België.)
    • uittreksel uit het strafregister van maximaal 6 maanden oud dat uitgereikt is door de bevoegde instanties van het land waar u gemachtigd bent te verblijven
    • kopie van uw diploma minimaal kwalificatieniveau 4 (VKS 4 = niveau secundair onderwijs)
    • bewijs dat u beschikt over stabiele, toereikende en regelmatige bestaansmiddelen om te voorzien in uw levensonderhoud of in dat van uw gezin (referentiekader is 120% van het leefloon) aan de hand van loonfiches en stortingsbewijzen op uw bankrekening
    • een volledig ondernemingsplan (inclusief financieel plan). Ondernemingen met een sportieve, artistieke of culturele meerwaarde mogen zich beperken tot een financieel plan of liquiditeitsprognose. Ongeacht de categorie tot dewelke de onderneming behoort, kan u hiervoor best het document “template voor een financieel plan” gebruiken
    • Bewijs van loon dat aan zichzelf uitgekeerd zal worden, al dan niet vervat in het financieel plan.

    Daarnaast hebt u een aantal documenten nodig, afhankelijk van uw situatie. Controleer tot welke categorie uw zelfstandige beroepsactiviteit behoort en welke documenten u daarvoor nodig hebt.

  • Stap 2

    Alle documenten in uw dossier moeten opgesteld zijn in het Nederlands, Frans, Duits of Engels.

    Aandachtspunten bij een eventuele vertaling van documenten:

    • Voeg de vertaling en een kopie van het document in de originele taal bij uw dossier.
    • Alle documenten verstrekt door officiële instellingen (overheden, onderwijsinstellingen, banken,…) moeten worden vertaald door een beëdigd vertaler. Gebeurt de vertaling door een vertaler die in het buitenland is beëdigd? Dan moeten de vertalingen ook gelegaliseerd zijn of voorzien van een apostillestempel van de bevoegde overheid in het land van afgifte.
  • Stap 3

    Waar u de aanvraag indient, hangt af van uw situatie:

    • u beschikt over een wettig verblijf in België
    • of u verblijft in het buitenland of hebt geen geldige verblijfsvergunning.

    U beschikt over een wettig verblijf in België

    Te aanvaarden als wettig verblijf in deze context zijn:

    • bewijs van inschrijving in het vreemdelingenregister (= elektronische verblijfskaart type A)
    • Europese blauwe kaart (= elektronische verblijfskaart type H)
    • langdurig ingezetene in een ander EU-land: aankomstverklaring in België (= bijlage 3) EN verblijfskaart als langdurig ingezetene van het andere EU-land
    • bijzondere identiteitskaart voor diplomatiek personeel. We raden aan, alvorens een beroepskaart aan te vragen, na te gaan bij het Protocol (FOD Buitenlandse Zaken) of uw diplomatieke identiteitskaart zal worden ingetrokken bij een eventuele toekenning van de beroepskaart.

    (Het attest van immatriculatie kan in deze context niet langer beschouwd worden als een wettig verblijf voor België.)

    In dit geval kunt u een beroepskaart enkel online aanvragen via het WSE-loket ((opent in nieuw venster)), het e-loket van het Departement Werk en Sociale Economie (DWSE). Een aanvraag indienen via het WSE-loket kan enkel vanop een desktop, niet met een smartphone of tablet. Meer info over aanmelden in het WSE-loket.

    Als langdurig ingezetene in een ander land van de EU of als houder van een bijzondere identiteitskaart voor diplomatiek personeel moet u zich eerst begeven naar een registratiekantoor om een token/digitale sleutel te verkrijgen waarmee u zich kunt aanmelden in het WSE-loket. Meer info over online identificatie zonder eID ((opent in nieuw venster)).

    U betaalt 140 euro voor uw aanvraag. Volg de betaalinstructies die u ontvangt na het succesvol indienen van de aanvraag.

    In afwachting van de volledige digitale implementatie van het nieuwe beleid kan u er momenteel nog voor kiezen om uw aanvraag voor een eerste beroepskaart door een mandataris te laten indienen bij een erkend ondernemingsloket mits voorlegging van een ondertekende volmacht. U betaalt de aanvraagkost volgens de instructies van het ondernemingsloket waarna deze laatste de aanvraag doorstuurt per e-mail naar de dienst Economische Migratie.

    Na ontvangst van uw aanvraag en betaling ontvangt u een bevestiging per e-mail.

    U verblijft in het buitenland of hebt geen geldige verblijfsvergunning

    • Verblijft u in het buitenland? Of hebt u geen geldige verblijfsvergunning voor België? Dien uw aanvraagdossier dan in bij de Belgische diplomatieke of consulaire post ((opent in nieuw venster))in het land waar u een geldig verblijf hebt. De medewerkers ter plaatse zullen u de praktische details bezorgen voor het betalen van de aanvraagkost van 140 euro.
    • Kunt u uw aanvraag om veiligheidsredenen niet indienen in het land waar u een geldig verblijf hebt?
      1. Vraag dan eerst een toelating aan bij de bevoegde minister in het gewest waar u zich wilt vestigen en bij de federale minister van Binnenlandse Zaken.
        Doe dat door uw onveilige situatie te motiveren en bewijsstukken op te sturen die aantonen dat u de beroepskaart niet kunt aanvragen in het land waar u een geldig verblijf hebt.
      2. In het geval de bevoegde minister de toelating geeft, dient u vervolgens de beroepskaartaanvraag in:

    Bij een aanvraag vanuit het buitenland, zal de ambassade of het consulaat uw dossier binnen 5 dagen na de betaling opsturen naar de dienst Economische Migratie van het gewest waar u zich wilt vestigen als zelfstandige.

  • Stap 4

    Na ontvangst van uw betaling controleren we of uw aanvraag ontvankelijk is (werden de nodige documenten toegevoegd en zijn ze volledig?).
    Indien uw aanvraag niet ontvankelijk is, zullen we u via e-mail verzoeken ons de ontbrekende informatie te bezorgen. U hebt daarvoor 30 dagen de tijd vanaf de dag volgend op deze kennisgeving via e-mail.

    U verneemt de beslissing over uw beroepskaart binnen een termijn van 120 dagen nadat uw aanvraag ontvankelijk werd verklaard. Deze termijn kan verlengd worden indien het gaat om een complex dossier.

    De gewestelijke dienst Economische Migratie beslist over uw aanvraagdossier. Er zijn 2 mogelijkheden:

    1. Uw aanvraag van uw beroepskaart wordt goedgekeurd.
      • Als u de aanvraag online indiende via het WSE-loket of via een mandataris: in afwachting van de verdere ontwikkeling van de digitale betaalcomponent en de digitale beroepskaart hanteren we de ‘oude’ afleverprocedure. U kunt uw papieren beroepskaart in ontvangst nemen bij het door u gekozen ondernemingsloket ((opent in nieuw venster)), waar u 90 euro betaalt per jaar dat de kaart geldig is. Voorbeeld: voor een beroepskaart die 2 jaar geldig is, betaalt u 180 euro.

      • Als u de aanvraag indiende via de Belgische diplomatieke post in het buitenland: u dient vervolgens een aanvraag in tot het bekomen van een Visum type D. Bij ontvangst van Visum D kan u afreizen naar Vlaanderen en uw beroepskaart afhalen in het door u gekozen ondernemingsloket ((opent in nieuw venster)), waar u 90 euro betaalt per jaar dat de kaart geldig is. Voorbeeld: voor een beroepskaart die 2 jaar geldig is, betaalt u 180 euro.

    2. Uw aanvraag wordt geweigerd. U kunt beroep aantekenen tegen deze beslissing.