Tellingen dak- en thuisloosheid
Waarom tellen we?
Cijfers zijn een cruciaal onderdeel van een effectieve aanpak van dak- en thuisloosheid. Met de telling brengen we niet enkel in beeld hoeveel personen dak- en thuisloos zijn. We krijgen ook een zicht op enkele profielkenmerken van deze personen.
Wie tellen we?
We baseren ons op de Ethos Light typologie.
| Operationele categorie | Definitief/ leefsituatie | ||
|---|---|---|---|
| 1 | In openbare ruimte | Leven in de publieke ruimte | |
| 2 | In noodopvang | Laagdrempelige en kortdurende opvang | |
| 3 | In opvang voor thuislozen | Opvangcentra en tijdelijke huisvesting | |
| 4 | Instellingverlaters | Langer moeten verblijven in zorg; Instelling verlaten zonder woonoplossing | |
| Verborgen dak- en thuisloosheid | 5 | In niet-conventionele ruimte | Wonen in caravan, hut, garage, kraakpand,… door gebrek aan huisvesting |
| 6 | Bij familie /vrienden | Inwonen door gebrek aan huisvesting | |
| 7 | Dreigende uithuiszetting | Uithuiszetting dreigt |
Wanneer tellen we?
De telling is een momentopname. We maken als het ware een foto op één welbepaalde dag. We brengen in kaart waar personen de voorafgaande nacht doorbrachten. Afgelopen tellingen vonden plaats op een dag eind oktober.
Hoe tellen we?
Het succes van deze telling is afhankelijk van de samenwerking met lokale diensten en organisaties die in contact komen met mensen die dak- of thuisloos zijn. Het gaat daarbij over het Centrum Algemeen Welzijnswerk maar ook over het OCMW, de ziekenhuizen, politie, armoedeverenigingen, woondiensten, mutualiteiten, en vele andere diensten. Hoe meer organisaties, diensten en medewerkers meetellen hoe betrouwbaarder het cijfer.
We maken gebruik van een korte online vragenlijst. Hulp- en dienstverleners kunnen deze vragenlijst invullen met of zonder de dak- of thuisloze persoon.
De telling is anoniem. We maken gebruik van een anonieme cliëntidentificator om dubbel getelde personen te verwijderen. Enkel het onderzoeksteam heeft toegang tot de verzamelde gegevens.
Waar tellen we?
Op deze geografische kaart zie je in welke steden/regio’s er tellingen van dak- en thuisloosheid zijn uitgevoerd in 2020, 2021, 2022, 2023, 2024 en 2025.
Ook in 2026 brengen lokale besturen met een veelheid aan partnerorganisaties de problematiek in hun regio in kaart en wordt een wetenschappelijk onderbouwde schatting gemaakt van het aantal personen in dak- en thuisloosheid in Vlaanderen.
Hiervoor zijn 3 regio’s geselecteerd die op 16 oktober 2026 een ‘point in time’-telling doen:
- Waasland: 7 steden en gemeenten
- Kempen: 27 steden en gemeenten
- Zuid-West-Vlaanderen: 14 steden en gemeenten
Een onderzoeksploeg van LUCAS – KULeuven zorgt voor de wetenschappelijke begeleiding van de tellingen.
De Vlaamse Overheid voorziet tevens in begeleiding om, aansluitend op de tellingen, regionaal concrete acties uit te werken ter bestrijding van dak- en thuisloosheid.
Is jouw stad of regio kandidaat voor de telling in oktober 2027?
In 2027 kunnen vijf steden en/of regio’s een telling organiseren. Steden of regio’s die recent (in 2025 of 2026) een telling deden zijn uitgesloten voor 2027.
In de loop van september 2026 zal hier meer informatie en het inschrijvingsformulier voor deze telling verschijnen.
De voorwaarden om een telling te organiseren zijn:
- Engagement van het lokaal bestuur, met een formele goedkeuring door het Vast Bureau van elk betrokken lokaal bestuur.
- Een engagement van de kandidaat-telregio om de coördinatie van de lokale telling op te nemen, gefinancierd met eigen middelen. Er wordt een totale tijdsinvestering geraamd die overeenkomt met 0,5 VTE over 10 maanden, gespreid over 12 maanden (april 2027 - april 2028), aangezien de maandelijkse inzet kan variëren. Indien een telling over een ruimer gebied met meerdere steden of gemeenten wordt georganiseerd, kan de coördinatie-opdracht door meer dan één persoon opgenomen worden.
Wil je meer weten?
Bekijk dan zeker deze kennisclip. Daar hoor je meer over waarom, wie, wanneer en hoe we tellen.
Ontdek hier reacties van op het terrein: