Plantkracht helpt zorgvoorzieningen naar een lekker en plantaardiger menu
Lancering Plantkracht: nieuwe toolkit naar een evenwichtiger menu
Binnen het thema Klimaat en infrastructuur van de Green Deal Duurzame Zorg werd de toolkit Plantkracht ontwikkeld. Met deze lancering krijgen zorgvoorzieningen een stevig en toegankelijk instrument in handen om hun voedingsaanbod op een haalbare manier plantaardiger en duurzamer te maken.
Plantaardig eten wint aan terrein, ook in ziekenhuizen en andere zorgvoorzieningen. Zorgkeukens zetten steeds vaker in op een smakelijke keuken met meer plantaardige ingrediënten. Met de toolkit Plantkracht krijgen zorgprofessionals en chefs nu de praktische ondersteuning die nodig is om de menu’s te vernieuwen.
De toolkit is gratis beschikbaar op de nieuwe website ‘www.smakelijkezorgvooru.be’(opent in nieuw venster). Bekijk daarnaast zeker ook het e-book van Plantkracht(PDF bestand opent in nieuw venster).
Het opzet van Plantkracht is helder: meer plantaardige schotels op het menu, goed voor gezondheid én klimaat. Maar hoe introduceer je plantaardige gerechten bij patiënten, bezoekers, bewoners en medewerkers? Hoe creëer je draagvlak? Hoe communiceer je er positief over?
Plantkracht biedt een set aan antwoorden, concrete tools en advies. Plantaardiger koken betekent niet dat vlees, vis of kaas volledig verdwijnen. Wel dat de balans verschuift: vaker volwaardige plantaardige gerechten op het menu, kleinere porties dierlijke producten (vlees, vis, zuivel en charcuterie) en minder rood vlees ten voordele van wit vlees, vis of een eitje. Ook slimme combinaties van plantaardige en dierlijke ingrediënten krijgen een plaats, denk aan gehakt met de helft vlees en de helft linzen of sojagehakt. En vooral: er komt ruimte om te experimenteren met nieuwe, smaakvolle recepten.
Met Plantkracht willen we zorgvoorzieningen vooral goesting en vertrouwen geven. Meer plantaardig koken gaat niet over moeten of schrappen, maar over lekkerder en gevarieerder eten voor patiënten, bezoekers én medewerkers. Deze toolkit maakt de eiwittransitie haalbaar, stap voor stap.
Handige tools voor elk zorgprofiel
Een succesvolle eiwittransitie naar een meer plantaardige keuken vraagt niet alleen engagement, maar ook enthousiasme en een breed draagvlak. Daarom bundelt Plantkracht een reeks praktische en onmiddellijk inzetbare tools voor elk profiel in de zorg, met onder meer:
- technische receptfiches en inspiratie voor plantaardige bereidingen voor chefs
- onderbouwde dagmenu’s en nutritionele achtergrond voor diëtisten
- kant-en-klare content voor communicatieverantwoordelijken
- argumenten, cijfers en checklists om draagvlak te creëren voor managers
De materialen zijn overzichtelijk ondergebracht in vijf thema’s: draagvlak en enthousiasme, plantaardige aankoop, plantaardig koken, nutritioneel plantaardig en communicatie.
Voor wie niet goed weet waar te starten, is er een ‘easy check’ met een eenvoudig stappenplan. Zorgvoorzieningen kunnen bovendien kiezen uit drie ambitieniveaus: starters, doeners en voorlopers, elk met een aangepast traject.
Plantaardig in de praktijk: het succesverhaal van AZ Herentals
Dat de aanpak van Plantkracht werkt, toont AZ Herentals. Samen met Mosquito In The Room herwerkten ze hun menucyclus. Een multidisciplinair kernteam paste de warme maaltijden aan, met per week minstens één plantaardige maaltijd en extra gemengde gerechten, met lekkere combinaties tussen vlees en peulvruchten. Via proefmomenten voor keuken, zorgpersoneel en directie werd een breed draagvlak gecreëerd. Ook patiënten werden bevraagd, met positieve feedback als resultaat. De aangepaste menu’s zorgen bovendien voor een meetbare CO₂-reductie, die het ziekenhuis inzet in zijn duurzaamheidsrapportage.
Ook andere ziekenhuizen, zoals AZ Sint-Lucas, Universitair Ziekenhuis Antwerpen en AZ Delta gingen succesvol aan de slag met hun menu.
Als keuken willen we maaltijden serveren die niet alleen gezond en duurzaam zijn, maar vooral ook smaakvol. Plantkracht helpt ons om creatiever te koken, met meer groenten en plantaardige eiwitten, zonder in te boeten op kwaliteit of tevredenheid.
Ontstaan door de samenwerking van 2 Green Deals
Plantkracht ontstond doordat twee Green Deals, Green Deal Eiwitshift op ons Bord en de Green Deal Duurzame Zorg, hun handen ineen sloegen, en samen het initiatief ondersteunden.
De toolkit promoot een duurzaam voedselbeleid en sluit aan bij meerdere Vlaamse beleidsambities, zoals de aanbevelingen van het Vlaams Instituut Gezond Leven. Hierbij wordt gepleit voor meer plantaardige voeding, minder lege calorieën, minder overconsumptie en minder voedselverspilling.
Daarnaast ondersteunt Plantkracht het halfhalf-narratief(opent in nieuw venster), waarbij de Vlaming aangemoedigd wordt om de helft van de week plantaardig te eten.
Waarom in de zorg?
Meer plantaardige voeding geeft duidelijke voordelen voor zorgvoorzieningen in de dagelijkse praktijk. Het draagt bij aan gezondere maaltijden, een sterkere beleving op het bord én een duurzamere en efficiëntere werking.
- Gezondheid: plantaardige voeding verlaagt het risico op hart- en vaatziekten, diabetes en bepaalde kankers, en ondersteunt herstel en immuniteit.
- Smaak en beleving: groenten, peulvruchten en ander plantaardig lekkers brengen kleur, variatie en creativiteit op het bord.
- Duurzaamheid: catering in de zorgsector is verantwoordelijk voor ongeveer 8% van de scope 3-uitstoot: de uitstoot over de volledige levenscyclus van aangekochte en gebruikte producten. Door gerichte menu-aanpassingen kan die CO₂-impact met 10 tot 30% worden verminderd.
- Inclusiviteit: plantaardige gerechten sluiten makkelijker aan bij diverse culturele en religieuze voedingsgewoontes.
- Kostenbeheersing: Slimme menuplanning leidt tot efficiëntere kosten.
Wanneer je zorgvoorzieningen stap voor stap begeleidt, zie je hoe groot de bereidheid is om meer plantaardig te werken. De succesvolle switch binnen proactieve zorgorganisaties toont duidelijk dat smaak, gezondheid en duurzaamheid perfect hand in hand kunnen gaan.
Over Plantkracht
Plantkracht is een initiatief van Mosquito In The Room, met steun van de Green Deal Eiwitshift op ons Bord en de Green Deal Duurzame Zorg. Het project wil zorgorganisaties ondersteunen om via voeding bij te dragen aan betere gezondheid én een lagere milieu-impact. Mosquito begeleidt zorgvoorzieningen naar een lekker, gezonder en duurzamer voedingsaanbod.
Plantkracht Toolkit op : www.smakelijkezorgvooru.be(opent in nieuw venster).