Het Wegenregister is een digitaal geografisch bestand van alle openbaar toegankelijke wegen in Vlaanderen die worden beheerd door het gewest, de provincies, de gemeenten of andere instanties. Ook niet openbare wegen kunnen opgenomen worden in het Wegenregister, bijvoorbeeld in het kader van verkeersveiligheid of toegang voor nutsdiensten, hulpdiensten en onderhoudswerkzaamheden.
Het Wegenregister bevat zowel verharde als onverharde wegen. Onverharde wegen worden meestal niet opgenomen op de Basiskaart Vlaanderen (GRB). Bij benadering 40% van de wegen in het Wegenregister zijn niet opgenomen in het GRB.
Het Wegenregister beslaat het grondgebied van het Vlaamse Gewest inclusief het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en een buffer in het Waalse Gewest. We knippen netjes af op de gewestgrenzen en plaatsen grensknopen om aan te sluiten met andere gewesten / landen.
De wegsegmenten in het Wegenregister en hun bijhorende attributen zijn afkomstig uit drie basisbestanden:
- Het Wegenbestand van het NGI
- De wegverbindingen uit de basiskaart Vlaanderen (GRB)
- De wegverbindingen en straatnaaminformatie uit het Gebouwen- en Adressenregister.
Het Wegenregister synchroniseert met Basiskaart Vlaanderen (GRB) en het Adressenregister zodat alle informatie afkomstig is uit de juiste en meeste recente bron.
Het Wegenregister wordt in shapefile-formaat (.SHP) aangeboden. Eveneens worden bijhorende legendebestanden (.LYR, .SLD) aangeboden. Het Wegenregister kan als open data gratis gedownload worden via de downloadtoepassing. Commercieel hergebruik is toegestaan.
De LYR- en SLD-bestanden bieden de mogelijkheid om het Wegenregister te visualiseren m.b.v. een kleurlegende in ArcGIS of QGIS. De legende is gebaseerd op de morfologische wegcategorie van de wegsegmenten en het type van de wegknopen.
Momenteel is enkel een product voor heel Vlaanderen beschikbaar en is er nog geen versnijding mogelijk. Eind 2026 zullen wel versnijdingen mogelijk worden via de download.
Om versnijdingen te doen op het niveau van een gemeente wordt voorgesteld om dit te doen op basis van het Voorlopig Referentiebestand Gemeentegrenzen.
- Stap 1 - Subset van data creëren (optioneel)
Mogelijk ben je enkel geïnteresseerd in de wegen binnen een specifiek gebied. In dat geval kan je beter op een subset van de data werken dan op het volledige bestand. Dat komt de performantie ten goede omdat minder data zullen moeten worden ingeladen.
Een subset van wegsegmenten creëer je door volgende stappen te doorlopen:- Zorg dat de relaties tussen “Wegsegment” en de eventtabellen “AttRijstroken”, “AttWegbreedte” resp. “AttWegverharding” vóór het maken van de subset gedefinieerd zijn (bv. via drie afzonderlijke “Relates” in ArcGIS).
- Maak een selectie van alle wegsegmenten waarin u geïnteresseerd bent selecteer eveneens de gerelateerde records (overeenkomstige WS_OIDN) in de eventtabellen.
- Exporteer de selectie van wegsegmenten en sla deze op als een nieuw shp-bestand.
- Exporteer de geselecteerde records binnen de drie eventtabellen als drie nieuwe dbf-bestanden.
- Stap 2 - Toevoegen van indexen
Om vlotter met SHP- en DBF-bestanden te werken kan je een ruimtelijke index en attribuutindexen aanmaken. Een ruimtelijke index zal ervoor zorgen dat het kaartbeeld veel sneller getekend wordt zodat je ook sneller kan in- en uitzoomen of het beeld verschuiven. Attribuutindexen maken de bevraging van de DBF-bestanden sneller.
In ArcGIS kan je de indexen aanmaken in de “Shapefile Properties” (ArcCatalog). Een ruimtelijke index op een entiteit zoals “Wegsegment” geeft aanleiding tot “Wegsegment.sbx”- en “Wegsegment.sbn”-bestanden. Het toevoegen van een attribuutindex op de objectidentificator en morfologische wegklasse van een wegsegment geeft bijkomende bestanden “Wegsegment.WS_OIDN.atx” resp. “Wegsegment.MORF.atx”.
Let wel: zet enkel indexen op de attributen die je vaak gebruikt voor selecties of koppelingen. Overbodige indexen halen de performantie weer naar beneden omdat ze ook onderhouden moeten worden.
Ruimtelijke indexen gebruikt door QGIS hebben extensie .qix. In QGIS maak je een ruimtelijke index aan via de “Laag Eigenschappen” van de shapefile onder het tabblad “Algemeen”.
De linker- en rechterstraatnaam zijn attributen van het wegsegment (“LSTRNM” resp. “RSTRNM”). Je kan deze velden in de tabel “Wegsegment” dus gebruiken om straatnamen te visualiseren bovenop het Wegenregister.
In de meegeleverde LYR-file is deze labeling reeds geconfigureerd en worden de straatnamen zichtbaar bij voldoende inzoomen (bij de SLD-bestanden is dit niet het geval). Daar waar de linker- en rechterstraatnaam verschillen wordt dit aangegeven op de wegas: links en rechts worden bepaald door in de richting te kijken van de digitalisatiezin (aangegeven met een pijlpunt).
De data van het Wegenregister vindt u onder het thema ‘Mobiliteit’, categorie ‘Transport over land’ en vervolgens de dataset ‘Wegen’. De laag ‘Volledig wegennet’ toont het volledige Wegenregister. Hou er rekening mee dat de weergave afhankelijk is van het schaalniveau waarmee je werkt binnen Geopunt. De hoofdwegen worden altijd getoond. Om kleinere wegen te raadplegen, moet je meer inzoomen.
Naast het volledige wegennet is het ook mogelijk om de verschillende types wegen afzonderlijk toe te voegen aan www.geopunt.be
De data van het Wegenregister worden ook aangeboden via een WebMapService (WMS).
Een fout of een onvolledigheid opgemerkt in het wegenregister? Bezorg ze aan de van Digitaal Vlaanderen, zo draagt u bij aan kwalitatieve data.
De helpdesk van Digitaal Vlaanderen is bereikbaar
- per mail via digitaal.vlaanderen@vlaanderen.be
- per telefoon op het nummer 09 276 15 00 (elke werkdag van 8u tot 17u)
Het Agentschap Wegen en Verkeer doet decentrale bijhouding van alle Vlaamse gewestwegen. Maar ook steden en gemeenten kunnen aan decentrale bijhouding doen via LARA (https://lara.vlaanderen.be/#kaart). Bent u zelf wegbeheerder? Lees meer over het bijwerken in de documentatie van Wegenregister hierover.
Hebt u andere vragen? Neem gerust contact op met de Helpdesk Digitaal Vlaanderen, tel. 09 276 15 00 of mail digitaal.vlaanderen@vlaanderen.be, elke werkdag van 8u tot 19u.