De VREG had een vernietigingsberoep ingediend bij het Grondwettelijk Hof tegen de compensatieregeling van 15 jaar voor het luik distributienettarieven (artikel 31). Dit werd ingediend in september 2019. Omwille van de schending van de federale bevoegdheden inzake transmissienettarieven en federale belastingen stapten ook de CREG en de Belgische Staat naar het Grondwettelijk Hof. Andere instanties die naar het Grondwettelijk Hof stapten om andere redenen waren FEBEG (Federatie van de Belgische Elektriciteits- en Aardgasbedrijven), Liga voor Mensenrechten en een aantal privépersonen.

Uitspraak

Het Grondwettelijk Hof heeft de verderzetting van de voorgestelde overgangsregeling die de Vlaamse Regering voorzag voor prosumenten met een digitale meter volledig vernietigd.

Volgens deze regeling hadden gezinnen en kleine bedrijven met zonnepanelen gekeurd vóór einde 2020, gedurende 15 jaar recht op de toepassing van de (virtueel) terugdraaiende teller, ook na de plaatsing van een digitale meter. Dit betekent dat de verschillende componenten van de elektriciteitsfactuur (energiekost, nettarieven, kWh-gebaseerde heffingen en btw) werden aangerekend op basis van de jaarlijks gecompenseerde afname (verbruik min injectie), onafhankelijk van de meter (analoog of digitaal) die zij hebben. Daarnaast betaalden zij het prosumententarief. Voor de component distributienettarieven konden deze prosumenten met digitale meter ook de keuze maken voor een tarief op basis van hun werkelijke afname van het net. In dat geval betaalden zij geen prosumententarief. De energiekost en heffingen werden dan wél nog aangerekend op basis van hun gecompenseerde afname.

De uitspraak van het Grondwettelijk hof (PDF bestand opent in nieuw venster) schaft gans het principe van de digitale meter als terugdraaiende teller voor zonnepaneleneigenaars af. Het arrest van het Grondwettelijk Hof treedt in werking vanaf de dag van bekendmaking in het Belgisch Staatsblad. De exacte datum is momenteel nog niet gekend.

Concreet:

  • De digitale meter stopt met virtueel terug tellen van zodra het

    arrest van het Grondwettelijk Hof gepubliceerd wordt in het Belgisch Staatsblad. Dit kan een aantal maanden duren vanaf de uitspraak. Het Grondwettelijk Hof heeft uitdrukkelijk in zijn arrest benadrukt dat de voordelen van de terugdraaiende teller voor de datum van bekendmaking van het arrest in het Belgisch Staatsblad behouden blijven wat de gefactureerde bedragen betreft. Dit om de aanzienlijke administratieve problemen en de financiële lasten van de vernietiging voor de afnemers, leveranciers en distributienetbeheerders te beperken.

  • De Vlaamse overheid werkt aan een retroactieve investeringspremie voor eigenaars van zonnepanelen die door het verdwijnen van het principe van de terugdraaiende teller worden geïmpacteerd.
  • Zonnepaneleneigenaars die overstapten op een digitale meter krijgen ook de mogelijkheid om een teruglevercontract aan gaan met hun energieleverancier voor de elektriciteit die ze te veel opwekken.
  • Zodra u een digitale meter hebt, valt u voor de distributienettarieven door het arrest van het Grondwettelijk Hof in een nieuw nettariefsysteem (capaciteitstarief). Het prosumententarief is na de installatie van de digitale meter niet meer van toepassing. In plaats van het prosumententarief betaalt u dan netkosten op basis van uw werkelijke afname van het elektriciteitsnet. Als u dus vooral stroom verbruikt als de zon schijnt, dan is dit voordelig.