In mijn bachelorproef onderzoek ik het besparingspotentieel van een Energie Management Systeem (EMS) voor huishoudens en kmo’s in een context van schommelende energieprijzen, netcongestie en het capaciteitstarief. Slim energiebeheer wordt steeds belangrijker om energie betaalbaar, betrouwbaar en duurzaam te houden.

Een EMS stuurt het energieverbruik dynamisch aan op basis van de beschikbaarheid van hernieuwbare energie, de belasting van het elektriciteitsnet en variabele energieprijzen. Hierdoor worden piekmomenten vermeden, wordt lokaal opgewekte energie beter benut en neemt de afhankelijkheid van het net af. Dat leidt niet alleen tot lagere energiekosten, maar ook tot een lagere ecologische voetafdruk.

Omdat de rendabiliteit van een EMS vaak onduidelijk is, ontwikkelde ik in deze bachelorproef een praktische rekenmodule. Met deze tool kunnen gebruikers eenvoudig de Total Cost of Ownership (TCO) en de terugverdientijd (TVT) van een EMS berekenen op maat van hun eigen situatie. Zo vertaalt mijn bachelorproef complexe energiedata naar begrijpelijke en bruikbare inzichten die duurzame investeringskeuzes ondersteunen.

Met mijn bachelorproef draag ik bij aan duurzaamheid door te tonen hoe slim energiebeheer een sleutelrol kan spelen in de energietransitie. Ik benader duurzaamheid niet louter technisch, maar als een samenspel van ecologische, economische en sociale factoren.

Ecologisch helpt een EMS om het verbruik af te stemmen op hernieuwbare productie en netbelasting, wat leidt tot minder piekverbruik, lagere CO₂-uitstoot en een efficiënter gebruik van lokaal opgewekte energie. Economisch toont mijn onderzoek aan dat huishoudens gemiddeld meer dan €500 per jaar kunnen besparen, wat hen minder kwetsbaar maakt voor prijsstijgingen en de energietransitie betaalbaarder maakt. Sociaal verlaagt een toegankelijke EMS-tool de drempel voor deelname aan slimme energietechnologie, wat bijdraagt aan energiedemocratie en het verkleinen van de kloof tussen actieve en passieve energiegebruikers.

Een belangrijke meerwaarde van mijn bachelorproef is de praktische toepasbaarheid. De ontwikkelde rekenmodule vertaalt complexe modellen naar een gebruiksvriendelijke online tool, inzetbaar door burgers, gemeenten en energieloketten. Zo verbindt mijn werk individuele keuzes met collectieve systeemvoordelen, zoals minder netcongestie en een stabielere energievoorziening.

Mijn bachelorproef toont dat duurzaamheid niet alleen draait om technologie, maar om inzicht, timing en gedrag. Door wetenschap om te zetten in actiegerichte tools levert dit project een concrete en toekomstgerichte bijdrage aan een rechtvaardige en haalbare energietransitie.