Update impactscoretool, IMPACT en depositietrendtool
Op 29 oktober 2026 kregen de datalagen van de impactscoretool, de depositietrendtool en IMPACT een update. Die update bestaat uit de jaarlijkse aanpassing van de datalagen conform artikel 3 van het Stikstofdecreet. Daarnaast werden ook de praktische wegwijzer stikstofdepositie, de parameters voor de modellering van emissies uit stookinstallaties en de richtlijn rond modelleringsafspraken veehouderijen geactualiseerd. Hieronder vindt u meer informatie over de wijzigingen en de impact op lopende vergunningsaanvragen.
Wijzigingen
Achtergronddepositiekaart - VLOPS26
In de impactscoretool is de VLOPS-achtergronddepositiekaart aangepast van VLOPS25 (emissies 2023, meteo 2017) naar VLOPS26 (emissies 2024, meteo 2017). U kunt de nieuwe VLOPS-achtergrondkaarten terugvinden op de datavindplaats:
Ook in IMPACT is VLOPS26 vanaf heden opgenomen. De overige achtergrondkaarten VLOPS25 (emissies 2023, meteo 2017), VLOPS24 (emissies 2022, meteo 2017), VLOPS21 (emissies 2021, meteo 2021) en VLOPS20 (emissies 2017, meteo 2017) blijven ter beschikking in IMPACT.
KDW-kaart
In de impactscoretool en depositietrendtool wordt gebruik gemaakt van kritische depositiewaarden (KDW).
Voor ieder habitat gelegen in Habitatrichtlijngebied moet een KDW toegekend worden. Conform artikel 3 van het Stikstofdecreet gaat het om de actuele habitats, de tot doel gestelde habitats op terreinen onder passend beheer en de voorlopige zoekzones. De kaartlaag met actuele habitats is aangepast van versie 2023 naar versie 2025. De kaartlaag met de zoekzones (voorlopige zoekzones versie 2) blijft ongewijzigd. De kaart met tot doel gestelde habitats onder passend beheer is naar jaarlijkse gewoonte geüpdatet.
- Actuele habitats – BWK habitatkaart versie 2025
- Tot doel gestelde habitats – natuurstreefbeelden versie juni 2026
- Voorlopige zoekzones versie 2
Voor het bepalen van de impactscore wordt gebruik gemaakt van de KDW-kaart. Aangezien er per locatie meerdere habitats kunnen voorkomen, geeft de KDW-kaart enkel het habitat met de laagste KDW weer. De kaart geeft zowel de KDW voor verzuring als voor vermesting weer.
Op basis van de combinatie van de KDW-kaart 2026 en VLOPS26 zijn ook de overschrijdingskaarten opgesteld.
- Overschrijdingskaart vermesting op basis van VLOPS26
- Overschrijdingskaart verzuring op basis van VLOPS26
In de depositietrendtool wordt gebruik gemaakt van de kaart met stikstofgevoelige habitats in Habitatrichtlijngebied. Die kaart geeft bij het voorkomen van meerdere habitats binnen een perceel en bij overlap van habitats tussen de verschillende kaartlagen alle relevante KDW weer (actuele en tot doel gestelde habitats en voorlopige zoekzones).
Actualisatiestudies
De leidraad omtrent de inputparameters met betrekking tot het modelleren van veehouderijen in IMPACT en impactscoretool werd geactualiseerd op 26 oktober 2026 door Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO) in samenwerking met Agentschap Landbouw en Zeevisserij, Agentschap voor Natuur en Bos, VITO en het Departement Omgeving. De aanleiding hiervoor was de studie Validatie IFDM voor melkveestallen, uitgevoerd door VITO in 2025, waarin aanbevolen wordt de emissies uit melkveestallen, en bij uitbreiding alle open stallen die gebruikmaken van natuurlijke ventilatie, als lijnbron(nen) in plaats van als puntbron(nen) te modelleren in IFDM. Dit werd ook in de impactscoretool geïmplementeerd. Bij het herberekenen van een bestaand scenario waarin een natuurlijk geventileerde stal nog met puntbronnen werd ingetekend, verschijnt een foutmelding dat de ingevulde bronnen onvolledig zijn. Om het scenario opnieuw te kunnen berekenen, moet je de stal aanpassen naar natuurlijke ventilatie en de bijhorende lijnbronnen intekenen.
Daarnaast is ook de achterliggende berekeningsmethode voor emissies van stookinstallaties in de impactscoretool geactualiseerd en verder onderbouwd. De basis hiervoor is de door VITO in 2026 uitgevoerde studie Conceptnota actualisatie rekenmethode emissies stookinstallaties.
Wijziging receptorhoogte in IMPACT
De receptorhoogte in IMPACT wordt vanaf 29 oktober 2026 automatisch ingesteld. Voor alle scenario’s geldt voortaan een vaste hoogte van 1,5 meter. Alleen bij scenario’s met een VLOPS-koppeling blijft een receptorhoogte van 4 meter behouden.
De ingestelde receptorhoogte blijft zichtbaar op het scherm, maar kan niet meer handmatig worden gewijzigd.
Omgevingsvergunningen
Lopende vergunningsaanvragen
Bij de beslissing over lopende vergunningsaanvragen moet de vergunningverlenende overheid rekening houden met de laatst beschikbare versie van de impactscoretool, om te voldoen aan de vereisten van artikel 3 van het Stikstofdecreet. Er moet worden nagegaan of de update van de impactscoretool leidt tot een andere beoordeling. Dit is het geval wanneer de impactscore voor vermesting of op Nederland vóór de update kleiner of gelijk was aan de drempelwaarde van het Stikstofdecreet en na de update groter is dan die drempelwaarde. In een dergelijk geval moet het dossier aangevuld worden met een passende beoordeling conform het Stikstofdecreet. De vergunningverlenende overheid kan dit nagaan door de impactscore te openen in de impactscoretool. Als er met verouderde data is gerekend, wordt dit bovenaan de rapportpagina vermeld. Het project kan dan opnieuw doorgerekend worden door onderaan het rapport te kiezen voor ‘kopieer scenario’. De vergunningverlenende overheid neemt een toelichting over de herrekening dan wel een bijkomende beoordeling aan de hand van de aangevulde passende beoordeling op in de beslissing.
Lopende project-MER procedures moeten enkel aangepast worden indien de update van de impactscore leidt tot andere beoordelingen. Indien een passende beoordeling noodzakelijk is, wordt deze toegevoegd aan het project-MER.
Nieuwe vergunningsaanvragen
Nieuwe vergunningsaanvragen of project-MER’s moeten altijd gebruikmaken van de laatst beschikbare versie van de impactscoretool. Bij al doorgerekende projecten kunt u dit eenvoudig doen door in het rapport onderaan te kiezen voor ‘kopieer scenario’ en vervolgens het project opnieuw te laten doorrekenen.
Update praktische wegwijzer stikstofdepositie
De praktische wegwijzer stikstofdepositie werd aangepast en waar nodig verduidelijkt. Hieronder vindt u de voornaamste aanpassingen:
- Ministeriële besluiten van 26 november 2025 onder paragraaf 2.1.2
- Leidraad veehouderijen en toelichting Lely Sphere (2.2.1), impactscore verzuring (2.2.8), impactscore Nederland (2.2.9)
- Wijziging leidraad wegenis (2.2.3), scheepvaart (2.2.4) en vrije emissie lijnbron (2.2.7)
- Bijkomende toelichting bij punt VII van bijlage III – Stroomschema en bijhorende toelichting beoordelingskaders