The Social Study – TSS-panel
Verantwoordelijke entiteit
Consortium Belgische universiteiten
Periodiciteit
Panelleden worden zeswekelijks bevraagd, waaronder jaarlijks vanaf 2024 1 vragenmodule vanuit het netwerk Statistiek Vlaanderen.
Looptijd
2024 – heden
Methode
Het TSS-panel bestaat uit een representatieve groep van ruim 5.000 willekeurig geselecteerde burgers in België van 16 jaar en ouder, waarvan 3.000 uit Vlaanderen en 2.000 uit Franstalig België (https://thesocialstudy.be/nl/home-nederlands/).
Het panel moet representatief zijn voor iedereen die in België woont, in een particulier huishouden woont (dus niet in een collectief huishouden) en 16 jaar of ouder is (zonder bovengrens qua leeftijd). Het Rijksregister dient als basis voor het steekproefkader.
De deelnemers werden geselecteerd via een gestratificeerde tweetrapsclustersteekproef. Dat betekent dat eerst (deel)gemeenten of districten (de zogeheten NIS6-indeling van Statbel) worden gekozen als primaire eenheden. In een tweede trap worden inwoners binnen die gebieden geselecteerd. Zo kan het veldwerk efficiënt georganiseerd worden terwijl ook de nauwkeurigheid bewaakt wordt. De steekproef werd in verschillende fases uitgebouwd. Op grond van de financiering door het netwerk Statistiek Vlaanderen werd de groep Nederlandstalige panelleden met 1.000 eenheden uitgebreid.
Naast de steekproef is ook de manier van rekruteren cruciaal. Het panel dient de diversiteit binnen de samenleving te weerspiegelen. Daarom werden verschillende methoden ingezet om mensen te rekruteren. In eerste instantie werden mensen uitgenodigd om online deel te nemen (push-to-web). In een daaropvolgende fase werd gebruik gemaakt van gerichte persoonlijke contactname om mensen die moeilijker te bereiken zijn alsnog aan boord te krijgen. Deze strategie laat toe de respons hoog te houden en zorgt ervoor dat er geen groepen systematisch worden ondervertegenwoordigd
De rekrutering van de panelleden voor The Social Study startte op 1 oktober 2023 en eindigde op 15 december 2024. 18.006 adressen, verdeeld over 1.000 steekproefpunten in België, werden gebruikt om 6.938 interviews te realiseren en 5.844 respondenten te werven. Van die respondenten hebben er uiteindelijk 5.274 de volledige kernvragenlijst ingevuld waardoor ze volwaardig lid van het panel werden (Van Pottelberge e.a., 2025).
De gerealiseerde steekproef is geen exacte weergave van de Belgische bevolking wat betreft regio, leeftijd, geslacht en opleidingsniveau (hoogst behaalde diploma). Vlaanderen is oververtegenwoordigd omwille van de uitbreiding van de steekproef op vraag van Statistiek Vlaanderen.
De analyse van de representativiteit van de initiële gerealiseerde TSS-steekproef van gerekruteerde respondenten toont aan dat er geen verschillen zijn waargenomen tussen de geslachtsverdeling in de Belgische bevolking en de TSS-steekproef. Verder zijn er in het Brussels Hoofdstedelijke Gewest ook geen verschillen in de leeftijdsverdeling binnen TSS ten opzichte van de bevolking. In Vlaanderen en Wallonië zijn de jongste en oudste categorie ondervertegenwoordigd. Personen van 16 tot en met 19 jaar zijn in beide gewesten ondervertegenwoordigd, evenals personen van 80 jaar en ouder. Personen in de leeftijdscategorie 20-29 zijn oververtegenwoordigd in Wallonië en personen van 60 tot en met 69 jaar zijn oververtegenwoordigd in Vlaanderen. Tot slot zijn in alle drie de gewesten hoogopgeleiden oververtegenwoordigd in de TSS-steekproef. Personen zonder diploma, lager of secundair onderwijs zijn ondervertegenwoordigd in het panel. Dit geldt voor de drie gewesten, met uitzondering van personen met een hogere secundaire opleiding in Brussel. Om deze vertekening te verminderen, worden er bij elke bevraging poststratificatiegewichten berekend die de exacte Belgische verdeling weergeven volgens regio, leeftijd, geslacht en opleidingsniveau. Op vergelijkbare wijze zijn regionale gewichtscoëfficiënten berekend wanneer alleen panelleden die in Vlaanderen, Brussel of Wallonië wonen, worden geanalyseerd.
Meer info zie Methodologisch rapport(PDF bestand opent in nieuw venster) - Van Pottelberge, A., Vandeleene, A., Thielemans, G., Wuyts, C., & Grieten, R. (2025). Building the social study : methodological foundations of a probability-based panel in Belgium.
Vragenlijst
The Social Study: Kernvragenlijst(opent in nieuw venster)
Netwerk Statistiek Vlaanderen: Vragenlijst VO-module 2024(PDF bestand opent in nieuw venster)
Toegang tot data
De data (5.000+ respondenten) voor de kern- en rekruteringsvragenlijst van TSS zijn beschikbaar via het SODHA-archief(opent in nieuw venster).
12 maanden na elke thematische inhoudelijke bevraging (vormgegeven door de academische wereld én door het netwerk Statistiek Vlaanderen) worden de gegevens gepubliceerd in het SODHA-archief.
De data worden beschikbaar gesteld voor onderzoekers na het afsluiten van een overeenkomst voor gegevensgebruik en uitsluitend voor wetenschappelijke doeleinden.
Meer info
Algemeen - https://thesocialstudy.be(opent in nieuw venster)
Contactpersoon voor de vragenmodule van het netwerk Statistiek Vlaanderen: dries.verlet@vlaanderen.be(opent in uw e-mail applicatie)