Import en export van afvalstoffen

De totale export van afvalstoffen uit het Vlaamse Gewest lag in 2023 op 3,4 miljoen ton. Het betreft enkel afvalexport vanuit het Vlaamse Gewest waarvoor een kennisgeving nodig is in het kader van de Europese Verordening Overbrenging Afvalstoffen (EVOA). Daarnaast wordt er ook afval naar andere landen geëxporteerd waarvoor geen kennisgeving nodig is.

De export in het kader van EVOA steeg tussen 2013 en 2017. In 2018 en 2019 was er sprake van een daling, maar vanaf 2020 nam de export van afval opnieuw toe. In 2023 was er een sterke stijging van de afvalexport door een grote stijging in de export van niet-gevaarlijk afval, voornamelijk export van grond.

De export van gevaarlijk afval bleef tussen 2011 en 2023 vrij stabiel en schommelde tussen 500.000 en 600.000 ton per jaar. De export van niet-gevaarlijk afval kende in die periode een wisselend verloop, met een sterke stijging tot 2017 gevolgd door een grote daling in 2019. Vanaf 2020 was er opnieuw een stijging, die zich sterk doorzette in 2023. Het is de export van grond naar Nederland die zorgt voor grote jaarlijkse verschillen in de exportcijfers. Het gaat hier vooral om niet-verontreinigde gronden die zonder bewerking een toepassing krijgen in infrastructuurwerken.

In 2023 was 99% van het geëxporteerde afval in kader van EVOA bestemd voor nuttige toepassing, de overige 1% voor verwijdering. De export van niet-gevaarlijk afval ging in 2023 bijna volledig (99,98%) naar nuttige toepassing. Bij gevaarlijk afval lag dat aandeel op 94%.

Afvalexport in kader van EVOA gaat bijna volledig naar de buurlanden. De top 3 van bestemmingen waren in 2023 Nederland (87%), Duitsland (5%) en Frankrijk (3%).

Bij de export van gevaarlijk afval waren in 2023 de grootste stromen bouw- en sloopafval (bitumineuze mengsels; grond en stenen), afval van installaties voor afvalbeheer (vloeibaar brandbaar afval dat gevaarlijke stoffen bevat; door afscheiding verkregen oliën en concentraten) en olieafval (afval van motor-, transmissie- en smeerolie).

Bij het niet-gevaarlijk afval waren de grootste stromen ook bouw- en sloopafval (grond en stenen; bagger- en ruimingsspecie) en afval van installaties voor afvalbeheer (hout; bodemas en slakken; afval van mechanische afvalverwerking).

De totale import van afvalstoffen in het Vlaamse Gewest steeg tussen 2011 en2023 van bijna 840.000 ton tot 2,93 miljoen ton. Het gaat enkel over afvalimport naar het Vlaamse Gewest waarvoor een EVOA-kennisgeving vereist is.

In 2023 steeg de afvalimport in het Vlaamse Gewest sterk. Deze stijging is volledig te wijten aan een stijging van de import van niet-gevaarlijk afval, voornamelijk grond uit Nederland die gebruikt werd in een groot infrastructuurproject in Vlaanderen (bouw van een sluis).

In 2023 ging 87% van het geïmporteerde afval naar nuttige toepassing, de overige 13% naar verwijdering. Bij de import van niet-gevaarlijk afval ging 94% naar nuttige toepassing, bij gevaarlijk afval was dat 55%.

Afval wordt vooral geïmporteerd vanuit de buurlanden. De top 3 van landen van waaruit afval geïmporteerd wordt, waren in 2023 Nederland (67%), Frankrijk (17%) en Luxemburg (3%).

Bij de import van gevaarlijk afval waren in 2023 de grootste stromen olieafval (bilgeolie van de binnenvaart), bouw- en sloopafval (grond en stenen; glas, kunststof en hout die gevaarlijke stoffen bevatten), loodaccu’s en afval van mechanische afvalverwerking dat gevaarlijke afvalstoffen bevat.

Bij het niet-gevaarlijk afval waren de grootste stromen bouw- en sloopafval (grond en stenen), afval van afvalverwerkingsinstallaties (hout, slib van de behandeling van stedelijk afvalwater en overig afval van mechanisch afvalverwerking) en afval van de hout-, papier- en kartonindustrie (onbruikbare vezels en door mechanische afscheiding verkregen vezel-, vulstof- en coatingslib).