Zorg en ondersteuning voor kinderen – formele opvang

Eind 2025 waren er in de Vlaamse Gemeenschap 92.819 formele opvangplaatsen beschikbaar voor baby’s en peuters. Het gaat om opvang die beroepsmatig en tegen betaling gebeurt. Wie dergelijke opvang organiseert, heeft een vergunning nodig.

Tussen 2024 en 2025 is het totaal aantal formele kinderopvangplaatsen vrijwel stabiel gebleven (-0,4%).

Tussen 2014 en 2025 zijn er in totaal 1.135 plaatsen bijgekomen (+1,2%).

Bijna 80% van het totaal aantal formele plaatsen voor kinderopvang voor baby’s en peuters werd in 2025 georganiseerd in de groepsopvang en de samenwerkende onthaalouders. De rest gebeurde in kleinschalige gezinsopvang. Het aandeel opvangplaatsen binnen de groepsopvang, inclusief samenwerkende onthaalouders, nam toe van 66% in 2014 tot 79% in 2025. Het aandeel plaatsen georganiseerd in gezinsopvang nam af van 34% in 2014 tot 21% in 2025.

In 2025 was bij 86% van het totaal aantal formele kinderopvangplaatsen voor baby’s en peuters de bijdrage die ouders dienen te betalen gerelateerd aan de hoogte van hun inkomen. Bij 14% van de opvangplaatsen werd gewerkt met een vrij tarief. Het aandeel opvangplaatsen dat rekening houdt met het gezinsinkomen nam toe van 73% in 2014 tot 86% in 2025.

Het grootste deel van de kinderopvangplaatsen van de Vlaamse Gemeenschap wordt georganiseerd in het Vlaamse Gewest. In 2025 bevond 7% van de Vlaamse kinderopvangplaatsen zich in het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest. In het Brusselse Gewest is er ook een aanbod voor kinderopvang van de Franstalige Gemeenschap. Die opvangplaatsen zijn niet inbegrepen in deze cijfers. Vergeleken met 2014 bleef de verdeling tussen de gewesten ongeveer gelijk.

In 2025 waren in het Vlaamse Gewest 86.260 beschikbare opvangplaatsen voor 189.127 baby’s en peuters. Dat komt overeen met 46 kinderopvangplaatsen per 100 kinderen van 0 tot en met 2 jaar.

Er is op dit vlak veel variatie tussen de gemeenten van het Vlaamse Gewest. In 2025 lag het aantal plaatsen per 100 kinderen tot en met 2 jaar het laagst in Maarkedal (15 plaatsen per 100 kinderen), Zutendaal (15 plaatsen per 100 kinderen) en Horebeke (17 plaatsen per 100 kinderen) en het hoogst in Lendelede (98 plaatsen per 100 kinderen) en Bever (96 plaatsen per 100 kinderen). In die laatste gemeenten waren er dus ongeveer evenveel opvangplaatsen beschikbaar als er kinderen wonen. In West-Vlaanderen en het westen van Oost-Vlaanderen lag het aantal kinderopvangplaatsen per 100 kinderen het hoogst.