Brieven en e-mails - De aanspreking
Met de aanspreking begint de eigenlijke tekst van een brief of een e-mail. De keuze van de aanspreking is contextueel bepaald. Een aanspreking met Geachte is het formeelst en bruikbaar in onder meer officiële contexten. Beste en Dag zijn informeler. Ze klinken iets persoonlijker en minder afstandelijk dan Geachte. Ze zijn bruikbaar in allerlei (zakelijke) contexten. De meest informele aanhef is een aanhef met een begroeting als Beste, Dag, Hallo of Hoi in combinatie met de voornaam.
Aanspreking met ‘Geachte'
Gebruik een aanspreking met Geachte in officiële contexten of als je nadrukkelijk respect of beleefdheid wilt uitdrukken. Hieronder vind je voorbeelden van aansprekingen die je in specifieke gevallen kunt gebruiken.
Als je de familienaam kent en weet dat iemand aangesproken wil worden met heer/meneer of mevrouw:
Als je de familienaam kent en weet dat de geadresseerde niet wil aangesproken worden met heer/meneer of mevrouw, of als je de voorkeur van de geadresseerde niet kent:
Als je de familienaam niet kent, kun je ook een rolbenaming gebruiken om de geadresseerde aan te spreken. Gebruik een genderoverkoepelende benaming als die bestaat. Genderoverkoepelende benamingen zijn woorden waarvan geen vrouwelijke variant afgeleid kan worden, bijvoorbeeld leerkracht of verpleegkundige.
Als je verschillende lezers samen als groep wilt aanspreken:
De aansprekingen L.S. (lectori salutem) en Mijne heren zijn verouderd.
Als je de lezer in een bepaalde functie wilt aanspreken:
Als je de lezer formeel aanspreekt maar toch duidelijk wilt maken dat je een informele band met je lezer hebt of wilt hebben, kun je een formele aanspreking met een informele aanspreking combineren.
Als er geen naam, functie of rol bekend is:
Een aanhef met alleen Geachte kan onpersoonlijk overkomen. Het is aan te bevelen om zo’n aanhef alleen te gebruiken als er geen andere mogelijkheid is.
Aanspreking met ‘Beste' of ‘Dag'
Gebruik Beste of Dag in combinatie met de achternaam of een rolbenaming als je de geadresseerde op een beleefde maar toch persoonlijke manier wilt aanspreken, bijvoorbeeld in brieven of e-mails aan klanten. Hieronder vind je voorbeelden van aansprekingen die je in specifieke gevallen kunt gebruiken.
Als je de familienaam kent en weet dat iemand aangesproken wil worden met heer/meneer of mevrouw:
Als je de familienaam kent en weet dat de geadresseerde niet wil aangesproken worden met heer/meneer of mevrouw, of als je de voorkeur van de geadresseerde niet kent.
Als je de familienaam niet kent, kun je ook een rolbenaming gebruiken om de geadresseerde aan te spreken. Gebruik een genderoverkoepelende benaming als die bestaat. Genderoverkoepelende benamingen zijn woorden waarvan geen vrouwelijke variant afgeleid kan worden, bijvoorbeeld leerkracht of verpleegkundige.
Als je verschillende lezers samen als groep wilt aanspreken:
Als er geen naam, functie of rol bekend is:
Een aanhef met alleen Beste kan onpersoonlijk overkomen. Het is aan te bevelen om zo’n aanhef alleen te gebruiken als er geen andere mogelijkheid is. In een e-mail is ook een begroeting als Goedemorgen, Goedemiddag, Goeie(n)dag, Goedenavond, Dag of Hallo zonder aanvulling mogelijk als aanspreking als er geen naam, functie of rol bekend is.
Aanspreking met voornaam
Spreek de geadresseerde met de voornaam aan als je de geadresseerde persoonlijk kent of als je de geadresseerde op een gemoedelijke, ongedwongen manier wilt aanspreken. Ook minderjarigen kun je met de voornaam aanspreken.
Als begroeting zijn onder meer Beste, Dag, Hallo of Hoi mogelijk. In een e-mail kun je ook begroetingen als Goedemorgen, Goedemiddag, Goeie(n)dag of Goedenavond gebruiken.
Als je snel heen en weer aan het mailen bent, kun je de aanspreking in de vervolgmails weglaten.
Komma na aanspreking
Het is in België het gebruikelijkst om na de aanhef een komma te schrijven. De briefnorm van het Belgische Bureau voor Normalisatie (NBN) geeft als richtlijn om na de aanspreking geen komma te plaatsen, maar vermeldt daarbij wel dat een komma mogelijk is. In Nederland is het niet gebruikelijk om de komma weg te laten.