Onderzoek naar gedrag van zilvermeeuwen in de stad
Op vrijdag 14 augustus ging een team van UA en INBO op pad om zilvermeeuwen te vangen en te zenderen in Oostende. Dat gebeurde op diverse locaties: op het strand, op de Vissersdijk en op de promenade bij het casino.
Alle gevangen individuen werden gewogen en gemeten. Het stressniveau van de vogels werd – aan het begin en aan het einde van de meting - bepaald aan de hand van hun ademhalingstempo en aan de hand van infraroodthermografie van de ogen. Bij vogels verandert de bloedsomloop in het kopgebied naar gelang het stressniveau. Met infraroodthermografie kunnen we bepalen of de oppervlaktetemperatuur rond de ogen daalt of stijgt. Stijgt de temperatuur, dan ervaart de vogel stress tijdens het meten en zenderen.
Vergelijk de foto’s van twee verschillende vogels. Bij de ene vogel bedraagt de oogtemperatuur29,8 °C (links), terwijl de andere vogel een veel hogere oogtemperatuur van maar liefst 33,6°C heeft.
Daarnaast werd elke gevangen vogel voorzien van een metalen ring, kleurring en bluetoothzender. Ten slotte werd ook een agressietest uitgevoerd: we hielden de meeuw vijf maal een pen voor en telden hoe vaak hij ernaar uithaalde. Hoe hoger de score, hoe meer pit de vogel in kwestie had.
Nadat de vogels gemeten en gezenderd waren, werden ze vrijgelaten.
Burgerwetenschap dankzij bluetooth
Dankzij de bluetoothzender kan elke gezenderde vogel nauwkeurig worden gevolgd. En dat gebeurt niet alleen door onze wetenschappers: iedereen die bluetooth op zijn mobiele telefoon gebruikt, kan de signalen van de vogels oppikken. Zo draagt iedereen met bluetooth als burgerwetenschapper bij aan dit onderzoek.
Onderstaande kaartjes geven alvast een idee van hoe een aantal zilvermeeuwen de stad gebruikt als foerageergebied:
↑ Kaart 1 toont waar 20 individuen vliegen en vertoeven. Deze 20 vogels gebruiken grote delen van Oostende, maar komen ook soms op zee, verder in het binnenland en tot aan Zeebrugge en Brugge. Er is bij dit beeld een zeker bias die we moeten vermelden want er zijn natuurlijk veel minder gsm’s op zee of in agrarisch gebied. Maar aangezien het onderzoek gaat over hoe zilvermeeuwen de stad gebruiken, lijken de zenders daarvoor uitstekend te werken.
↑ Kaart 2 is het resultaat van een gezenderde vogel die vooral graag aan de westkant van Oostende vertoeft. Dit is duidelijk een zonneklopper. Waarschijnlijk gaat het om een vogel die ergens in het centrum verblijft, samen met zijn jong.
↑ Kaart 3 toont het verschil aan tussen vogel 1 (blauw) en vogel 2 (rood). Blijft vogel 1 vooral aan de westkant van Oostende, dan vertoeft vogel 2 - die als juveniel werd gevangen aan de westkant - bijna uitsluitend aan de Visserskaai, vlakbij de kraampjes waar veel volk passeert.
↑ Kaart 4 toont een vogel (oranje) die makkelijk en veel aan de oostkant durft te komen.